Dirk Huyghe
Artikel De Standaard 2 november 2005
JONGE VROUWEN OVER HET
VERLIES VAN HUN VRIEND, MOEDER, ZUS
De Standaard 2 november 2005
Dirk Huyghe
Ze voelden zich alleen met hun verdriet, tot ze elkaar leerden kennen in de praatgroep van Missing You. Over de herkenning, die heelt.
Vanessa Wouters (22) verloor bijna drie jaar geleden haar vriend
aan kanker.
Wat bij velen als een 'slepende ziekte' komt, ontnam haar vriend in korte
tijd het leven. Tien dagen brachten ze nog samen door in het universitair
ziekenhuis Gasthuisberg in Leuven.
Tien dagen bleef Vanessa aan zijn zijde, van onderzoek naar onderzoek, van
hoop tot wanhoop. ,,Op de tiende dag kwamen de dokters zeggen dat ze niets
meer voor Ben konden doen, en diezelfde dag is hij gestorven.''
Vanessa is vorig jaar aan een nieuwe studie begonnen en zit op kot in
Leuven.
De zus van Evy Vandervondelen (24) kwam 3,5 jaar geleden met haar
bromfiets onder een trein terecht. Een jaar later moest ze afscheid nemen
van haar moeder, van wie het hart het begaf. ,,Tweemaal ben ik heel
plotseling met de dood geconfronteerd.
Tweemaal was het de politie die aanbelde en mij op de hoogte bracht. Ik
stond net klaar om naar school te vertrekken.''
Evy is nu onderwijzeres, ze woont samen met haar vriend en verwacht haar
eerste kind. Ze is heel blij met dat nieuwe leven, maar heeft het tijdens de
zwangerschap ook al vaak weer erg moeilijk gehad.
Ook Ilse Poffé (27) verloor haar jongere zus 3,5 jaar geleden bij een
verkeersongeval. 's Nachts om vier uur belde haar oom aan met het nieuws. En
dat ze haar sleutels moest meenemen en haar portefeuille.
,,Het drong niet echt tot me door.
In die eerste weken na haar dood kwamen heel veel mensen hun rouwbeklag
maken. Het waren heel speciale weken, alsof mijn zusje op vakantie
vertrokken was en ze elk moment weer thuis kon komen. Pas toen het leven
voor iedereen weer door leek te gaan, viel het mijne stil.''
Ilse verloor haar werk, maar heeft sinds kort een nieuwe baan.
De drie jonge vrouwen leerden elkaar kennen in de praatgroep van Missing You,
een vrijwilligersinitiatief dat kinderen en jongeren helpt bij de verwerking
van verlies en verdriet.
,,Ik voelde me zo abnormaal na het verlies van mijn vriend'', zegt Vanessa.
,,Het hoort niet om op zo jonge leeftijd om een geliefde te moeten rouwen.
Het is niet de normale gang van zaken. Hier heb ik geleerd dat er nog
jongeren zijn die iets gelijksoortigs meemaken. Dat ik niet uitzonderlijk
ben.''
,,Als ik mij heel slecht voel, kan ik daarover mailen met de andere
meisjes'', zegt Ilse. ,,En ik weet dat ik geen weken moet wachten op een
antwoord. Het komt bijna onmiddellijk.''
Er zijn nog altijd van die dagen waarop het lastig is om op te staan en aan
een nieuwe dag te beginnen, vertelt Evy. ,,Dan denk ik aan Vanessa of Ilse
of een van de anderen.
En hoe die misschien ook een zware dag voor de boeg hebben. Dat helpt. Je
neemt de verhalen van de anderen mee naar huis, maar op een positieve
manier.''
Evy legde zich in de eerste maanden na de dood van haar moeder dubbel
zo hard toe op haar studie. Ze slaagde met glans. Later pas kwam de
weerbots. ,,Ik gaf al les, mijn eerste jaar. Als onderwijzeres moet je elke
dag vrolijk voor de klas staan. Dat werd ineens een heel zware opgave. Ik
wist: ik moét iemand vinden om hierover te praten.
Vlak na het overlijden van mijn moeder hadden er zich hulpverleners
aangeboden, maar toen had ik er geen zin in. In die eerste week heb je
zoveel dingen aan je hoofd, verdriet krijgt dan geen kans.''
,,En ineens overviel het mij. Ik ben twee weken thuisgebleven, heb een
psychiater opgezocht. Maar dat werkte niet voor mij. Het was een heel
afstandelijke relatie, waarbij ik aldoor moest spreken en hij luisterde en
noteerde. Weet je, ik wil niet de hele tijd aan het woord blijven. Ik wil
ook wel eens luisteren naar wat anderen te vertellen hebben. Hier bij
Missing You is er echt zo'n wisselwerking.''
Evy had met haar zus een typische band: veel kibbelen en ruzie maken, maar
ook samen gaan winkelen en elkaar opzoeken in het geval van problemen. ,,De
avond voor ze verongelukt is, heb ik haar nog geholpen met een taak voor
Frans. Daar ben ik enorm dankbaar voor. Ik zou het mezelf vandaag nooit
vergeven als we die avond nog ruzie hadden gehad.''
Maar het verdriet om haar moeder is veel en veel groter, zegt Evy.
,,Een half jaar na het overlijden van mijn zus kreeg mijn moeder problemen
aan het hart. Ze moest vier maanden rust nemen. Nog geen week nadat ze
opnieuw aan het werk was gegaan, bezweek ze aan een hartritmestoornis.''
,,Ik ben daarom soms nog heel boos op mijn zus. Ik geef haar de schuld. Ik
heb dikwijls verzucht: als ik nu mijn moeder verlies, haal ik het niet meer.
En ik bén haar verloren. Dat is... onwaarschijnlijk.''
Ilse daarentegen voelde na het dodelijke ongeval van haar zusje een 'enorm
schuldgevoel'. ,,Had ik dit maar gedaan, of dat. 'Als' spookte honderd keer
door mijn hoofd. Mijn zus was dan wel vijf jaar jonger, maar ze was de
intelligentste van ons twee. Ik voelde mij verantwoordelijk voor haar maar
ik keek ook enorm naar haar op.''
Ilses leven kwam in een neerwaartse spiraal terecht: lusteloosheid, zelf
levensmoe, geen zin meer in werk, het nut daar niet meer van inzien. Het
duurde niet lang voor haar werkgever haar de laan uit stuurde.
,,Ik verwittigde niet eens wanneer ik thuis wilde blijven. Dat pikken ze
natuurlijk niet. Maar ik heb me herpakt en dat is dankzij Missing You. Ik
kom uit een diep dal, maar ik ben al heel blij met wat ik nu heb bereikt.
Hoe weinig ook, voor mij is het heel wat.''
Allerheiligen en Allerzielen betekenen voor deze jonge vrouwen niet zoveel.
Ze gaan niet speciaal nu naar het kerkhof.
Ilse zegt: ,,Ik zou er mijn ouders een geweldig groot plezier mee doen, maar
ik kan het niet.''
Ze halen niet speciaal nu, maar elke dag nog herinneringen op. Vanessa: ,,Ik
hoop dat dit nog lang zo blijft, al stuur ik er nu niet meer zo bewust op
aan. In het begin deed ik dat wel om mezelf pijn te doen, in de 'hoop' dat
het pijn zou doen. Ik wilde die pijn elke dag opnieuw ondergaan. Om dan elke
dag weer sterk te zijn. Huilen deed ik niet. Maar ik kreeg iets aan mijn
maag waar ik nog steeds medicijnen voor slik, ik scheurde een spier in mijn
lies, mijn rug kwam vol acne te zitten: verdriet vindt altijd wel een
uitweg.''
Moeilijk was het om zonder Ben voor het eerst waar naar een fuif te gaan.
Maar het allermoeilijkste moment was misschien wel afstuderen.
,,Toen zou het voor ons allemaal beginnen. We waren al dik twee jaar samen
en hadden uitgebreid plannen gemaakt: dan zouden we gaan samenwonen, dan
bouwen, we wilden vrij vroeg kinderen. Maar die toekomst viel in duigen. Al
die zekerheden vielen weg. Ik moest op mijn eentje een hele nieuwe weg
uitstippelen.''
,,Daarom ben ik aan een nieuwe studie begonnen en heb ik Missing You
opgezocht. Voor een nieuwe relatie ben ik nog niet klaar. Alleen al daaraan
dénken is moeilijk. Ik wist dat dit lang ging duren, maar zo lang... nee. Ik
hoop dat het er ooit nog eens van komt, maar ik stel mij er blijkbaar nog
niet voor open. Maar het is wel mooi om Evy te zien met haar dikke buik.''
Evy, ja, die is gelukkig met het leven dat in haar groeit. ,,Ik ben zo goed
als mijn hele familie kwijt. Maar ik ben van plan om er een nieuwe te maken.
Ik wil veel warmte en leven in huis. Alleen wist ik niet dat ik het er soms
zo moeilijk mee zou hebben. Sinds mijn zwangerschap komt verdriet mij soms
weer hevig overspoelen. Mijn vriend weet dat als ik huil, het gelijk voor
een paar dagen is. Het zullen ook de hormonen wel zijn zeker? En toch ben ik
dolblij met dit nieuwe leven. Verdriet slijt niet, je moet ermee verder
leren leven.''
Kinderen en jongeren uit heel Vlaanderen die verlies hebben meegemaakt,
zijn welkom op de vijfde Missing You-dag, die plaatsvindt op zaterdag 26
november in cc Romaanse Poort in Leuven. Het mag ook om verlies van lang
geleden gaan, zolang de deelnemers zelf niet ouder dan 30 zijn. Inschrijven
kan door een mailtje te sturen naar cmd.mechelen@uvv.be of per telefoon.
Vragen naar Diane: 015-45.02.25. Veerle Beel schrijft op woensdag over
ouders en kinderen. veerle.beel@standaard.be